Krajowy Skarb Południowej Afryki opublikował projekt przepisów, które włączą kryptowaluty w krajowe ramy kontroli przepływu kapitału. Nakładają one obowiązek zgłoszenia kryptowalut powyżej określonego progu i oddania kluczy prywatnych funkcjonariuszom na żądanie.
Projekt przepisów o zarządzaniu przepływem kapitału 2026, opublikowany w tym tygodniu, zastępuje zasady kontroli wymiany z 1961 roku w Południowej Afryce. Za nieprzestrzeganie przepisów grozi do 1 mln ZAR grzywny lub pięć lat więzienia.
Zgłoszenia, ujawnianie kluczy i uprawnienia do konfiskaty
Zgodnie z regulacją 25(5) projektu, funkcjonariusze mogą zmusić dowolną osobę do przekazania haseł, PIN-ów lub kluczy prywatnych potrzebnych do uzyskania dostępu do kryptoaktywów. Odmowa stanowi przestępstwo.
Mieszkańcy posiadający Bitcoin (BTC) lub inne kryptowaluty powyżej progu ustalonego przez Ministra Finansów muszą zgłosić te środki w ciągu 30 dni. Większe operacje można wykonywać tylko przez upoważnionego dostawcę.
Projekt zakazuje także eksportu kryptowalut bez zgody skarbu państwa oraz przyznaje urzędnikom prawo do przeszukań i konfiskaty na granicach.
Regulacje kryptowalut w RPA wykraczają poza dotychczasowe przepisy
Propozycje idą dalej niż wcześniejsze działania Urzędu ds. Postępowania na Rynku Finansowym (FSCA), który już licencjonuje giełdy kryptowalut zgodnie z południowoafrykańską ustawą o doradztwie i pośrednictwie finansowym.
Zmiana ma związek z ostatnimi ostrzeżeniami dotyczącymi ryzyka stablecoinów dla randa oraz zaostrzeniem podatków od kryptowalut na tle rosnącej adopcji krypto w całej Afryce Subsaharyjskiej.
Okno na komentarze i wątpliwości konstytucyjne
Według komunikatu prasowego skarbu państwa, oficjalny termin składania uwag pisemnych to 10 czerwca 2026.
Oddzielne ogłoszenie rządowe podaje 30-dniowe okno zamykające się 18 maja 2026, co budzi wątpliwości co do właściwej daty.
To aparat kontroli robi wszystko, by uniemożliwić nam korzystanie z zdecentralizowanych pieniędzy.
Krytycy twierdzą, że przepis o przymusie ujawnienia kluczy jest sprzeczny z artykułem 35 konstytucji Południowej Afryki, który chroni prawo do nieobwiniania samego siebie, oraz z prawem własności z artykułu 25.
Przepis przypomina uprawnienia do nakazu ujawnienia nadane brytyjskim służbom w ostatniej ustawie, ale obserwatorzy zauważają, że wersja z Południowej Afryki idzie dalej, przekazując władze w ręce funkcjonariuszy granicznych.
Skarb państwa nie ujawnił jeszcze progów, które zdecydują, które portfele podlegają przepisom.
Konsultacje w najbliższych tygodniach prawdopodobnie wpłyną na to, jak szeroko finalne zasady obejmą inwestorów detalicznych.
