W przełomowej decyzji 6–3 Sąd Najwyższy USA uznał, że szerokie globalne cła wprowadzone przez prezydenta Donalda Trumpa były nielegalne. To poważny cios dla jednej z kluczowych polityk gospodarczych Białego Domu.
Decyzja natychmiast zwiększyła apetyt na ryzyko na rynkach finansowych, także w krypto. Traderzy wciąż jednak ostrożnie patrzą w przyszłość.
Sąd Najwyższy unieważnia globalne cła Trumpa, wywołując rajd ulgi na rynku i zmienność na rynku kryptowalut
Opinię większości napisał sędzia John Roberts. Dołączyły do niego sędzie Amy Coney Barrett, Neil Gorsuch, Ketanji Brown Jackson, Elena Kagan oraz Sonia Sotomayor. Zdanie odrębne wyrazili sędziowie Clarence Thomas, Samuel Alito i Brett Kavanaugh.
„To zwycięstwo dla portfeli każdego amerykańskiego konsumenta. Nielegalny podatek celny Trumpa właśnie się zawalił—Próbował rządzić dekretami, a rachunek wystawił rodzinom. Dość chaosu. Zakończmy wojnę handlową.”
Sprawa dotyczyła wykorzystania ustawy International Emergency Economic Powers Act (IEEPA) przez Trumpa do wprowadzenia szerokich „wzajemnych” ceł w 2025 roku na towary z Chin, Kanady, Meksyku, Unii Europejskiej, Japonii i Korei Południowej.
Sąd uznał, że IEEPA, czyli ustawa stworzona na wypadek sytuacji nadzwyczajnych, nie daje prezydentowi jednostronnej możliwości wprowadzania szeroko zakrojonych ceł handlowych.
Na tej podstawie sąd orzekł, że takie uprawnienia należą wyłącznie do Kongresu, zgodnie z konstytucją w zakresie podatków i regulacji handlu.
Większość powoływała się na „doktrynę ważnych pytań”, podkreślając, że działania o ogromnym znaczeniu gospodarczym i politycznym wymagają jasnego upoważnienia Kongresu.
Sektorowe cła na podstawie takich ustaw jak sekcja 232 pozostają bez zmian. Jednak większość światowych ceł nałożonych na mocy IEEPA została teraz unieważniona.
Szok zwrotu 150 mld USD?
Orzeczenie potencjalnie otwiera drogę do ponad 150 mld USD zwrotów z ceł. Analitycy szacują, że zwrotami może zostać objęte 130–175 mld USD pobranych ceł.
Setki firm, w tym wielkie sieci jak Costco, już złożyły pozwy o zwrot pieniędzy.
Sąd nie zajął się bezpośrednio mechanizmem zwrotów. Teraz sądy niższej instancji i Departament Skarbu muszą ustalić zasady i terminy rozpatrywania roszczeń.
W przypadku szerokiego wykonania zwroty mogą działać jak nieoczekiwany zastrzyk finansowy dla sektora prywatnego. Niektórzy traderzy nazwali to nawet „przypadkowym stymulusem”.
Giełda rośnie — kryptowaluty podążają, potem tracą na wartości
Tradycyjne rynki natychmiast zareagowały. S&P 500 i Nasdaq-100 wystrzeliły na sesyjne maksima po ogłoszeniu wyroku. Odzwierciedlało to ulgę po zmniejszeniu napięć handlowych i spadku ryzyka inflacji.
Krypto naśladowało ruch – ale mniej zdecydowanie.
Bitcoin (BTC) wzrósł o około 2% po informacji, na chwilę odzyskując poziom 68 000 USD, po czym cofnął się do 67 000 USD.
Ethereum (ETH) i główne altcoiny zyskały symbolicznie, lecz nie przebiły się wyżej. Całkowita kapitalizacja rynku krypto podążyła za akcjami, po czym się ustabilizowała.
Początkowa reakcja pokazuje, że wyrok jest umiarkowanie pozytywny dla aktywów cyfrowych. Usunięcie szerokich ceł zmniejsza obawy o importowaną inflację, problemy w łańcuchach dostaw i wojny handlowe. Wszystko to wzmacnia amerykańskiego dolara i wywiera presję na aktywa ryzykowne jak krypto.
Ostrożny optymizm
Mimo odbicia nastroje są ostrożne. Traderzy rozważają kilka przeciwstawnych czynników:
- Niepewność jak zwroty z ceł wpłyną na dochody federalne i stabilność budżetu
- Sygnały, że Trump może użyć innych przepisów: sekcji 301 lub 232
- Podwyższona zmienność makro przed publikacją kluczowych danych gospodarczych
Mimo to wyrok uznaje się za przewagę netto, lecz nie za strukturalny katalizator. Otwiera pole do krótkoterminowej zmienności, nie zaś do trwałej hossy.
Na razie decyzja Sądu Najwyższego eliminuje jedno duże makro ryzyko. Jednak wobec oczekiwanych działań politycznych, logistyki zwrotów i publikacji danych gospodarczych, rynek krypto wciąż czeka większa zmienność niż nagły wzrost.
„Importerzy już zapłacili miliardy USD ceł, a koszt przerzucili na nas w wyższych cenach. Teraz stracimy podwójnie, bo i tak nie zobaczymy zwrotu, a ceny na pewno nie spadną.”
